Làng nghệ nhân Hàm Long – ven sông Sài Gòn


Tượng Phật,BồTát là biểu tượng trang trí trong mỗi ngôi nhà ở làng

Từ trung tâm thành phố, qua cầu Thủ Thiêm đi về hướng QL 25 thuộc địa bàn phường Thạnh Mỹ Lợi (quận 2, TP.HCM), làlàng Nghệ nhân Hàm Long; nơi được mệnh danh là “thanh tịnh vô vi” mà một số du khách tặng cho ngôi làng khi dừng chân vãn cảnh chốn này.

 

Nằm dọc theo sông Sài Gòn, ngay trong Giồng Ông Tố, nơi có cảnh quan tuyệt đẹp, làng Nghệ nhân Hàm Long là “cõi đi về” của những nghệ sĩ đất Sài thành. Vào thập niên 90 của thế kỷ trước, một số họa sĩ, nghệ sĩ thuộc Hội Mỹ thuật TP.HCM  rủ nhau về vùng đất mới ven sông Sài Gòn để tìm cảm hứng sáng tác. Có lẽ chính nơi đây đã đem lại cho họ nhiều cảm hứng sáng tác nên ý định cùng nhau thành lập ngôi làng để làm “cõi riêng” cho người nghệ sĩ đất phương Nam đã hình thành. Đất lành chim đậu, thế là chỉ trong vòng 10 năm khu Giồng Ông Tố đã xuất hiện một ngôi làng nghệ nhân mà người dân thành phố quen gọi là làng Mỹ thuật. “Chúng ta đã từng nghe qua tên gọi: làng Đại học, làng Báo chí… tại sao không thể có làng của họa sĩ, điêu khắc gia, nghệ sĩ? Đây sẽ là nơi chúng tôi sáng tác, triển lãm tranh, tượng và tổ chức trại sáng tác mỹ thuật…”, họa sĩ Lý Khắc Nhu, một trong những lão làng cho biết.

trienlam-1.gif

Khu trung tâm triển lãm

Nhắc đến từ làng, ta hình dung ngay đó là một tập hợp dân cư gồm nhiều gia đình có mối quan hệ láng giềng, địa lý, kinh tế, văn hóa. Làng Nghệ nhân Hàm Long tuy không hẳn là hậu thân của làng xã nông thôn Việt Nam nhưng các ngôi nhà ở đây được mọc lên theo một quy ước thiết kế. Đó là kiểu nhà rường bằng gỗ, không xây biệt thự hay nhà cao tầng mà chỉ toàn là những nếp nhà Việt Nam truyền thống. Có lẽ chính vì vậy, làng Nghệ nhân Hàm Long là nơi hội tụ đầy đủ những kiến trúc mang đậm hồn Việt. Mỗi ngôi nhà trong làng đều chú trọng đến từng chi tiết thể hiện nét văn hóa đặc trưng của vùng, miền. Đây cũng là nét đặc trưng của làng. Như ngôi nhà mang đậm chất Huế của họa sĩ Hoài Hương hay ngôi nhà rường hơn trăm năm tuổi của họa sĩ Dương Đình Hùng được đưa từ Huế vào; hoặc khu Kỳ Lân viên của họa sĩ Lý Khắc Nhu – mang đậm phong cách kiến trúc Á Đông. Đặc biệt, trong hơn 15 ngôi nhà của làng đều sử dụng lối trang trí hết sức độc đáo. Các pho tượng Phật, Bồ tát, La hán… đều là hình tượng chính trong trang trí nội thất của từng ngôi nhà. Khi chúng tôi đến thăm Kỳ Lân viên của họa sĩ Lý Khắc Nhu cũng là lúc các họa sĩ, điêu khắc gia đang tập trung trao đổi về các tác phẩm vừa mới hoàn thiện mà trong đó đa phần là các tác phẩm mỹ thuật Phật giáo. Có thể nói, Kỳ Lân viên là một điểm nhấn của làng Nghệ nhân Hàm Long. Trong khuôn viên rộng khoảng 3.000m2, họa sĩ Lý Khắc Nhu thiết kế, bài trí theo từng khu vực cụ thể: Nhà trưng bày triển lãm, khu điêu khắc tượng, trại sáng tác và các gian nhà mát nghĩ dưỡng… tất cả được thể hiện như một bức tranh thủy mặc sống động. Ông đang dành hết thời gian của khoảng đời còn lại của mình để cùng các họa sĩ khôi phục lại ngành sơn mài mỹ thuật truyền thống của Việt Nam đã bị lãng quên từ hơn nửa thế kỷ nay.

trienlam-5.gif

Tượng Phật,BồTát là biểu tượng trang trí trong mỗi ngôi nhà ở làng

Dừng chiếc cọ vẽ, họa sĩ Lý Khắc Nhu đưa chúng tôi tham quan từng khu trưng bày ở Kỳ Lân viên. Thể loại, chất liệu và phong cách sáng tác của các nghệ nhân nơi đây khá phong phú và đa dạng. Thế nhưng, hầu hết các tác phẩm trưng bày hay đang sáng tác tại làng Nghệ nhân Hàm Long này ít nhiều đều có âm hưởng của Phật giáo. Từ hình tượng Phật, Bồ tát cho đến mái chùa Việt Nam hay bóng dáng giải thoát của nhà sư… tất cả đều là ý tưởng đã và đang hun đúc trong tâm hồn người nghệ sĩ. Quả thật, có dịp đến thăm nơi đây, tôi mới hiểu rõ hơn tấm lòng của người nghệ sĩ đối với Phật giáo và những hoài bão mà họ dành cho nền mỹ thuật Phật giáo Việt Nam. “Vào những ngày cuối tuần, chúng tôi thường tập trung về Kỳ Lân viên để sáng tác mỹ thuật. Hiện nay, chúng tôi đang tập trung sáng tác về mỹ thuật Phật giáo, bởi lẽ muốn khơi dậy nền sơn mài mỹ thuật Việt Nam thì đề tài văn hóa dân tộc được đặt lên hàng đầu, trong đó văn hóa Phật giáo cũng chính là văn hóa dân tộc. Mặt khác, anh em nghệ sĩ chúng tôi có tâm nguyện muốn đóng góp phần nào trong việc phát huy mỹ thuật Phật giáo ngày nay. Bởi lẽ, giá trị mỹ thuật Phật giáo ngày nay là mỹ thuật đương đại Việt Nam…”, họa sĩ  Minh Phương tâm sự.

trienlam-3.gif

Một góc khu Lâm viên

Rời khu Kỳ Lân viên, chia tay ngôi làng Nghệ nhân Hàm Long mà lòng chúng tôi cứ man mác nghĩ về những người nghệ sĩ khi họ đã thực sự trở về với chính mình. Ở họ, cái hối hả, tất bật của đời thường dường như khép; mọi sự nhiễu nhương của cuộc sống đã thực sự bỏ lại phía sau. Để rồi từ nơi ấy, họ tìm cho mình một lối đi; một lối đi mang đậm màu sắc Phật giáo. Và như thế, những người nghệ sĩ của làng Nghệ nhân Hàm Long ngày đêm âm thầm lặng lẽ cống hiến đời mình cho nền mỹ thuật Việt Nam, trong đó dạt dào nhất vẫn là mỹ thuật Phật giáo Việt Nam…

trienlam-4.gif

Một trong nhiều tác phẩm được sáng tác mang đề tài Phật giáo

 

 

Giang Phong

About these ads

Gửi phản hồi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: